Werkplezier weegt zwaarder

Q&A Lex Welman

Hoe zwaar weegt werkplezier? En hoe zorg je voor de balans tussen energiegevers en energievreters? We vragen het aan Lex.

''Het samen beter maken, dat vind ik mooi!"

Lex Welman
Adjunct-directeur ICT Services

Hoe draagt agile werken bij aan meer werkplezier?

‘’Ik denk dat de intrinsieke motivatie groeit als je op een agile manier met elkaar samenwerkt. Als productteam ben je meer ‘empowered’ – om maar eens een goed Nederlands woord te gebruiken – om zaken zelf op te pakken en met initiatieven te komen. Het doel van een productteam staat vast, maar niet de weg er naartoe. Daar kun je zelf keuzes in maken. Teamleden ervaren daardoor meer autonomie. Zo hoef je voor financiering niet steeds naar anderen toe, want als productteam heb je tot op zekere hoogte je eigen budget. Met elkaar, en in afstemming met je stakeholders, bepaal je in welke volgorde je wat oppakt binnen je budget. De verbondenheid is groter, omdat je samenwerkt in teams die over afdelingsgrenzen heen gaan. Kortcyclisch werken, samen beter worden en sneller resultaat zien: het zorgt er allemaal voor dat de voldoening alleen maar toeneemt.''

''Ook willen we er naartoe, dat medewerkers die geen onderdeel uitmaken van een productteam, zelf meer ruimte pakken om initiatieven op te starten en zich niet belemmerd voelen door procedurele afspraken of afdelingsgrenzen. Neem bijvoorbeeld de werkgroep Cloud: een initiatief dat vanuit medewerkers zelf is gekomen. Zij gaven aan: ‘De Cloud wordt steeds belangrijker, maar we weten als ICT Services nog niet goed hoe we daar op moeten anticiperen. Geef ons de ruimte om dat op te pakken’. Die ruimte hebben we als MT ook gegeven. We zeiden: ‘Collega’s, ga zelf nadenken over wat je doelstelling is en wat je wilt bereiken.’ Daar komen mooie dingen uit. Dat is heel leuk om te zien.''

''We zeiden: collega's, ga zelf nadenken wat je doelstelling is en wat je wilt bereiken. Daar komen mooie dingen uit. Dat is heel leuk om te zien.''

Werkdruk wordt gezien als de balans tussen energievreters en energiegevers. Een energiegever is het aanpakken van belemmeringen. Hoe ziet dat er in de praktijk uit?

‘’Binnen productteams vinden na iedere sprint retrospectives plaats, waarin ook belemmeringen naar voren komen. Het team maakt met elkaar afspraken om deze op te lossen. Daarnaast worden er regelmatig enquêtes afgenomen, geïnitieerd door de werkgroep Agile Support in samenwerking met programmamanager Angelique Hardoar. Wanneer belemmeringen niet in het team kunnen worden opgelost, of wanneer deze teamoverstijgend zijn, helpt het MT van ICT Services waar nodig om belemmeringen aan te pakken.’’

De verwachting is dat een meerderheid van de medewerkers niet in productteams gaat werken. Ook zij lopen tegen belemmeringen aan. Hoe gaat het MT daarmee om?

‘’Frank, Angelique en ik schuiven daarom regelmatig bij afdelingsoverleggen aan om een platform te bieden om zaken te adresseren. Of we gaan met bepaalde groepen om tafel zitten, zoals de projectmanagers, architecten of servicemanagers. Ook voor mezelf vind ik het belangrijk om te horen wat er speelt. Welke vragen en zorgen hebben collega’s over de veranderingen? Ik draag graag bij aan het wegnemen van deze zorgen.’’

Bron afbeelding: Gezondverbond (2009).

Wat zijn jouw energiegevers?

‘’Een energiegever is dat ik het idee heb dat ik zelf ook een bijdrage kan leveren. Dat is wel een hele belangrijke. Ook voor mij geldt natuurlijk dat ik relevant wil blijven. En goede teamsamenwerking: het samen beter maken, dat vind ik mooi. Andere energiegevers zijn voor mij de prio-1 situaties. Eigenlijk wil je die helemaal niet hebben, maar dat zijn wel de momenten dat je samen alle zeilen bijzet en focust. Daar zit ook energie in, ‘jongens, we gaan het oplossen, hoe dan ook’.

En wat zijn jouw energievreters?

‘’Een van de energievreters die ik heb, is dat dingen te lang blijven voortsudderen in plaats van dat we ze boven het oppervlak krijgen en er met elkaar iets aan proberen te doen. Het zit toch wel een beetje in onze cultuur dat we lang met iets blijven rondlopen en onvoldoende hulp inroepen. Daar moeten we vanaf. Stap op je collega’s af en vraag: ‘Kunnen jullie mij helpen?’ Dat is helemaal niet erg, dat hebben we juist nodig. Agile werken kan hierin helpen: het biedt een mechanisme om belemmeringen eerder helder te krijgen.’’

Agile werken draagt bij aan meer autonomie van werknemers. Dit vraagt om een andere manier van aansturen door afdelingshoofden. Hoe ondersteunen jullie hierin?

‘’Ik denk dat de agile coaches daar een belangrijke rol in spelen. Frank en ik proberen dat natuurlijk ook te doen, maar daarmee wil ik niet suggereren dat wij nou de wijsheid in pacht hebben. Ik vind het veel belangrijker dat we elkaar daarin coachen. Je ziet dat het ene afdelingshoofd daar anders in zit dan het andere afdelingshoofd. Als je maar een open sfeer hebt, zodat je het er met elkaar over kunt hebben, dat is al het halve werk. Ook vanuit productteams moeten collega’s het durven te adresseren. Als ze het idee hebben dat hun afdelingshoofd hen aanstuurt op een manier die we niet voor ogen hebben, dan moet je het daar met elkaar over kunnen hebben.’’

''Vraag jezelf regelmatig af: ga ik met zin of met tegenzin naar mijn werk?''

Wat is jouw ultieme werkpleziertip?

‘’Misschien is het een beetje een inkoppertje, maar vraag jezelf regelmatig af: ga ik met zin of met tegenzin naar mijn werk? Mijn tip is: als je niet meer met zin naar je werk gaat, kom dan in beweging. Stel je zelf de vraag: wat gebeurt er als ik niets doe? Dat helpt je om er wat aan te gaan doen en om met oplossingen te komen.’’

‘’Een tweede tip is dat ik regelmatig de vergelijking maak met een ZZP-er. Vraag jezelf af: als ik eigen baas zou zijn, zou ik dan aan opdrachten komen? Ben ik relevant en zo niet, wat moet ik doen om relevant te blijven? Je kunt nu relevant zijn, maar ben je dat over 3 jaar ook nog als de wereld om je heen verandert? Jezelf deze vraag stellen kan ook een trigger zijn om in beweging te komen. Investeer continu in jezelf en neem zelf het heft in handen bij het uitstippelen van je loopbaanpad.’’